Floyd Red Crow Westerman

Ut Wikipedy
Gean nei: navigaasje, sykje
Floyd Red Crow Westerman
Floyd Westerman2.jpg
persoanlike bysûnderheden
echte namme Floyd Red Crow Westerman,
Káŋǧi Duta
nasjonaliteit Flag of the United States.svg Amerikaansk
berne 17 augustus 1936
berteplak yn it Lake Traverse Reservaat
(Súd-Dakota)
stoarn 13 desimber 2007)
stjerplak Los Angeles (Kalifornje)
etnisiteit Flagge United Sioux Tribes.PNG Dakota- (Sioux)
jierren aktyf 19892007
offisjele webside
www.floydwesterman.com

Floyd Red Crow Westerman (Yndiaanske namme: Káŋǧi Duta, "Reade Krie" (ferienfâldige stavering: Kanghi Duta); yn it Lake Traverse Yndianereservaat (Súd-Dakota), 17 augustus 1936Los Angeles (Kalifornje), 13 desimber 2007) wie in Amerikaansk akteur, sjonger en polityk aktivist fan Yndiaansk komôf. Hy wûn in beskate bekendheid yn 'e Feriene Steaten as countrysjonger foar't er frij let yn syn libben in aktearkarriêre begûn. Ynternasjonale bekendheid, alteast fan gesicht, krige Westerman troch syn rol yn 'e film Dances with Wolves, út 1990. Njonken syn sjongen en aktearjen wied er ek tige aktyf as aktivist foar Yndiaanske kwestjes.

Libben en karriêre[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Jonkheid en oplieding[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Westerman waard yn 1936 berne yn it Lake Traverse Yndianereservaat, yn it noardeasten fan 'e steat Súd-Dakota. Syn âlden hearden allebeide ta de Eastlike Dakota, in subgroep fan 'e (Sioux). Syn bertenamme wie Floyd Westerman, mar doe't er folwoeksen wie, naam er de Ingelske oersetting fan syn Yndiaanske namme Káŋǧi Duta, Red Crow, oan as syn middelste namme.

Mei tsien jier waard Westerman nei it Wahpeton Ynternaat ta stjoerd, dêr't er yn 'e kunde kaam mei Dennis Banks, dy't letter in lieder fan 'e Amerikaanske Yndiaanske Beweging wurde soe. Op it ynternaat waarden Westerman, Banks en de oare learlingen twongen om har tradysjoneel lange hier ôf te knippen en waard harren ferbean om har memmetaal te sprekken of har eigen goaden te ferearjen. De traumatyske behanneling dy't him dêr te'n diel foel, hie in sterke ynfloed op Westerman syn lettere libben. Nei't er fan it ynternaat ôf gien wie, studearre er oan 'e Noardlike Steatsuniversiteit, yn Aberdeen (Súd-Dakota). Neitiid tsjinne er twa jier yn it Amerikaanske Korps Mariniers.

Karriêre[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Yn 'e sechstiger en santiger jierren fêstige Westerman yn eigen lân in solide reputaasje as countrysjonger. De ûnderwerpen dy't er dêrby oanroerde hiene hast allegearre op 'e iene of oare manear te krijen mei de Yndianen en de ynfloeden fan 'e Westerske kultuer op harren bestean. Njonken syn wurk as solo-artyst wurke Westerman gear mei sokke grutte nammen as Willie Nelson, Harry Belafonte, Joni Mitchell en Kris Kristofferson. Letter, yn 'e njoggentiger jierren, gied er op toernee mei Sting, om jild op te heljen foar it behâld fan 'e reinwâlden. Ek foar oare goede doelen sette er him belangeleas yn.

Westerman syn aardichheid oan aktearjen kaam fuort út syn sjongkarriêre, mei't in protte sjongers dy oerstap makken. Sels makke er syn debút yn 'e film Renegades, út 1989, as "Red Crow", de Lakota-heit fan it haadpersonaazje Hank Storm, spile troch Lou Diamond Phillips. By in breder Amerikaansk en in ynternasjonaal publyk krige er bekendheid, alteast fan gesicht, yn 'e rol fan it opperhaad Ten Bears, yn Kevin Costner syn masterwurk Dances with Wolves, út 1990. Oare bekende films dêr't er yn spile, wiene Son of the Morning Star (1991), oer generaal George Armstrong Custer, Buffalo Girls (1995), en Grey Owl (1998).

Behalven yn films fertolke Westerman ek geregeldwei rollen op 'e tillefyzje. Yn 'e plysjesearje Walker, Texas Ranger hied er yn it earste seizoen in fêste rol as "omke Ray", en yn 'e komeedzjesearje Dharma & Greg hied er in weromkearende rol as de geast fan in Yndiaanske sjamaan. Fierders wied er û.m. te sjen yn searjes as The Pretender, Roseanne, The X Files, Murder, She Wrote, L.A. Law, MacGyver, Judging Amy en Baywatch Nights. Soms waard er op 'e ôftiteling koartwei fermeld as Floyd Westerman. Fan 2003 oant 2007 wied er fierders ek allegeduerigen op 'e Amerikaanske tillefyzje te sjen yn reklamespotsjes foar "Lakota", in merk pinestiller. Syn lêste rol spile er yn 'e film Swing Vote, dy't útkaam yn 2008, nei syn ferstjerren.

Priveelibben en ferstjerren[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Los fan syn wurkpaad as sjonger en akteur sette Westerman him oanhâldend yn foar Yndiaanske doelen, en droech er rûnom syn Yndiaanske identiteit út. Hy wie lid fan 'e Amerikaanske Yndiaanske Beweging (AIM) en naam bytiden diel oan 'e protestaksjes dy't troch dy organisaasje bewurkmastere waarden. Westerman wie ferskate kearen troud en hie fiif bern. Syn lêste frou, Rosie, wie in Dútse, mei wa't er noch yn it houliksboatsje stapte doe't er al op jierren wie. Westerman stoar nei in lang siikbêd op 13 desimber 2007 yn it Cedars Sinai Sikehûs yn Los Angeles oan 'e gefolgen fan leukemy. Hy waard 71 jier.

Diskografy[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

  • 1969 – Custer Died for Your Sins
  • 1970 – Indian Country
  • 1982 – Custer Died for Your Sins (re-recording)
  • 1982 – The Land Is Your Mother
  • 1990 – Oyate (mei Tony Hymas)
  • 2006 – A Tribute to Johnny Cash

Keppelings om utens[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en referinsjes[boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en/as referinsjes:

Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: References, op dizze side.