Haring Tjittes Piebenga

Ut Wikipedy
Jump to navigation Jump to search
Haring Tjittes Piebenga
persoanlike bysûnderheden
nasjonaliteit Flag of the Netherlands.svg Nederlânsk
berne 5 novimber 1907
berteplak Frjentsjer (Fryslân)
stoarn 1981
etnisiteit Frisian flag.svg Frysk
wurkpaad
berop/amt antropolooch
aktyf as oersetter, Frysk beweger
jierren aktyf 19331981
reden
  bekendheid
● oersettings nei it Frysk
● kontroversjeel oarlochsferline
bekendste
  wurk(en)
Fjouwer Kwartetten
Oppe Braekswâllen
De Reis fan 'e Skôgers

Haring Tjittes Piebenga (Frjentsjer, 5 novimber 1907 - 1981) wie in Frysk antropolooch, oersetter, publisist en Frysk beweger.

Libben[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Haring Piebenga waard grutbrocht yn in griffomearde húshâlding. Beynfloede fan Douwe Kalma waard er al mei 15 jier lid fan de feriening 'De Upstalbeam' en letter fan de CDU.
Piebenga studearre yn de jierren tritich fan 'e tweintichste iuw by Herman Wirth en biology en antropology yn Berlyn dêr’t er yn 1941 promovearre op in antropologyske stúdzje oer de befolking fan Urk. Yn 1930 wie er de oprjochter fan it Fryske Studinte Selskip Redbad yn Utert. Yn 'e Twadde Wrâldoarloch sleat er him oan by de SS en febrewaris 1942 waard er beneamd ta haad fan 'e Boerenschool (yn it hûs Moai Gaasterlân)[1] yn Riis, in soarte fan folkshegeskoalle op nasjonaal-sosjalistyske grûnslach. Fuort nei de befrijing waard er ynternearre yn Kamp Sondel, en letter yn Westerbork.[2]

Oersetter[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Piebenga hat û.m. in Homêros-fragmint út 'e Odyssee en wurken fan 'e dichters T.S. Eliot en Ezra Pound nei it Frysk ta oerbrocht. Fierders publisearre er ek stikken oer de Fryske taal en oanbesibbe eigenskippen. Yn in fraachpetear mei Abe de Vries sei kollega-oersetter Klaas Bruinsma yn 2004 oer him: "En yn ’e tritiger jierren hat Haring Tjittes Piebenga, de ferneamde en ek beruchte, ien sang fan Homearus oerset, publisearre yn ’t Frysk Studinte Almanak. Hy hat ek The Waste Land fan T.S. Eliot oerset. Dat hat er mas-ter-lik dien, werklik treflik. Mar syn Homearus-oersetting is net al te bêst. Dy wie noch lang net ryp."[3]

Oersettings (ûnfolsleine opsomming)[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en referinsjes[boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en/as referinsjes:

Noaten

  1. Gaasterland: eeuwenoud land tussen Mar en Klif, 2005, s. 48
  2. G.R. Zondergeld. De Friese Beweging in het tijdvak der beide wereldoorlogen, s. 209, 440-442, 445
  3. Vries, Abe de, It magnum opus fan Klaas Bruinsma: de Ilias en de Odyssee yn it Frysk.

Boarnen

  • Dykstra, Klaes, en Oldenhof, Bouke, Lyts Hânboek fan de Fryske Literatuer, Ljouwert, 1997 (Afûk), ISBN 9 07 00 10 526, s. 150.
  • Vries, Abe de, It magnum opus fan Klaas Bruinsma: de Ilias en de Odyssee yn it Frysk, 2004: (fraachpetear).
  • Tresoar, digitaal argyf, op dizze side