Jehannestsjerke (Britsum)

Ut Wikipedy
Jump to navigation Jump to search
Jehannestsjerke
WLM - mringenoldus - Hervormde kerk, Britsum (1).jpg
lokaasje
lân Flag of the Netherlands.svg Nederlân
provinsje Frisian flag.svg Fryslân
gemeente Flagge fan Ljouwert (gemeente).png Ljouwert
plak Britsum
adres Greate Buorren 1
koördinaten 53°15′16″ N 5°47′09″ E
bysûnderheden
type bouwurk tsjerke
boujier ±1250
boustyl romanogotyk
monumintale status ryksmonumint
monumintnûmer 24525

De Jehannestsjerke is de herfoarme tsjerke fan Britsum, yn it eardere Ljouwerteradiel (no ûnderdiel fan 'e gemeente Ljouwert).

Beskriuwing[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

De romaansk-goatyske Jehannestsjerke datearret likernôch út 1250. Net wis is oft de tsjerke oarspronklik wijd wie oan de hillige Jehannes, oan Bartoloméus of faaks oan Us Leaffrou. De tsjerke is út bakstien oplutsen en hat in redusearre westwurk. De toer is ynboud, en toer en tsjerke rinne troch koepeleftich oerbôge sydromten yn inoar oer.

Yn de toer hingje twa klokken. De lytste is yn 1507 getten troch Jehannes. Op de klok komt de namme foar fan Hero, de soan fan Petrus, dy't doe dêr fikarus (sis mar kapelaan) wie. De grutte klok, út 1664, is getten troch de Ljouwerter klokkejitter Jurjen Balthasar. Op de klok steane de wapens en titels fan de Britsumer pommeranten út dy tiid; ek de namme fan Gosewyn (Goasse) fan Coehoorn, de heit fan Menno van Coehoorn, stiet derop.

Ien fan de fresko's: Marije mei bern.

De preekstoel is út de 17e iuw en ek steane der yn de tsjerke noch twa hearebanken út de 17e en 18e iuw. Fierders binne der noch âlde grêfstiennen en in grêfkelder út 1639.

Restauraasje[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

De Jehannestsjerke wie lange tiid yn minne steat. Tsjerke en toer waarden yn 1875 hielendal ommitsele en foar in part bepleistere. Yn 1975 wie de sitewaasje sa min dat der in restauraasjeplan kaam, mar dêr wie gjin jild om it plan út te fieren. Yn 1980 waard de tsjerke eigendom fan de Stifting Alde Fryske Tsjerken, mar ek doe koe er noch net daalks restaurearre wurde. Yn 1989 waarden needkonstruksjes oanbrocht, en yn 1990 waard begûn mei de tariedings fan de restauraasje. By dy risselwaasjes waarden yn de tsjerke ferskate fresko's ûntdutsen.

Yn 1992 waard úteinset mei it wurk oan 'e toer fan de tsjerke; de tsjerke sels folge yn 1993/1994 en de fresko’s binne fan 1997 ôf restaurearre. Ek it ynterieur waard restaurearre, dat it duorre oant 2002 ear't de tsjerke wer iepen gie. De fresko's, mei de bysûnder kombenaasje fan de aartsfaars en de lijenswei fan Kristus binne tsjintwurdich te besichtigjen.

Boarnen, noaten en referinsjes[boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en/as referinsjes:
  • Stenvert, Ronald et al., Fryslân: Monumenten in Nederland, Deel 6, Seist/Swol, 2000 (Rijksdienst voor de Monumentenzorg/Waanders), ISBN 9 04 00 94 764.