Oscar foar Bêste Ynternasjonale Film

Ut Wikipedy
Springe nei navigaasje Springe nei sykjen
Oscar foar Bêste Ynternasjonale Film
algemiene ynformaasje
nasjonaliteit Flag of the United States.svg Amerikaansk
útrikt foar bêste bûtenlânske
   net-Ingelsktalige langspylfilm
útrikt troch Academy of Motion Pictures
   Arts and Sciences
(AMPAS)
frekwinsje 1x yn it jier
datum febrewaris / maart
plak Hollywood (Los Angeles)
ynsteld 1956
1e útrikking 1957
offisjele webside
oscars.org

De Oscar foar Bêste Ynternasjonale Film, eins de Academy Award foar Bêste Ynternasjonale Film (Ingelsk: Academy Award for Best International Feature Film), foarhinne bekend as de Oscar foar Bêste Film yn in Bûtenlânske Taal en ek wol de Oscar foar Bêste Bûtenlânske Film neamd, is in Amerikaanske priis op it mêd fan films, dy't elts jier ein febrewaris of begjin maart útrikt wurdt foar films fan it foargeande jier. Inkeld net-Ingelsktalige langspylfilms fan bûten de Feriene Steaten komme foar dizze priis yn oanmerking. It is ien fan 'e Oscars of Academy Awards, en it wurdt beskôge as ien fan 'e wichtichste en meast prestizjeuze filmprizen fan 'e wrâld. De Oscar foar Bêste Ynternasjonale Film wurdt útrikt troch de Academy of Motion Pictures Arts and Sciences (AMPAS) by in tige formeel oanklaaide útrikkingsseremoanje yn it Dolby Theatre yn Hollywood, de wyk fan Los Angeles dêr't de Amerikaanske filmyndustry konsintrearre is.

Namme[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

De Oscar foar Bêste Ynternasjonale Film hiet fan 1956 oant 2019 de Oscar foar Bêste Film yn in Bûtenlânske Taal, of eins de Academy Award foar Bêste Film yn in Bûtenlânske Taal (Ingelsk: Academy Award for Best Foreign Language Film). Yn 'e folksmûle waard (en wurdt) lykwols altyd sprutsen oer de Oscar foar Bêste Bûtenlânske Film (Ingelsk: Oscar for Best Foreign Film).

Skiednis[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Doe't de earste Oscars yn 1929 útrikt waarden, wie der gjin inkele priis foar films fan bûten de Feriene Steaten. Nei de Twadde Wrâldoarloch krewearre de fan oarsprong Deenske akteur Jean Hersholt, dy't doedestiden yn it bestjoer fan 'e Academy of Motion Pictures Arts and Sciences (AMPAS) siet, foar de ynstelling fan in priis foar bûtenlânske films, om't dat neffens him helpe soe om nauwere bannen te smeien en bettere gearwurking te krijen tusken Amerikaanske en bûtenlânske filmmakkers. Tusken 1947 en 1956 waard acht kear op ûngeregelde basis oan in bûtenlânske film in Oscar takend, mar dat wiene spesjale prizen foar útsûnderlike produksjes, en der wie gjin wedstrydelemint yn behelle om't der gjin nominaasjes foar wiene.

Yn 1956 waard der in reguliere kategory ynsteld foar bûtenlânske, net-Ingelsktalige langspylfilms, wêrfoar't de earste priis by de útrikkingsseremoanje fan 1957 takend waard oan 'e Italjaanske dramafilm La Strada, fan regisseur Federico Fellini. Dy priis kaam Academy Award for Bêste Film yn in Bûtenlânske Taal te hjitten, in namme dy't er 63 jier lang behold. Op in gearkomste fan it bestjoer fan 'e AMPAS yn april 2019 waard lykwols besletten om him om te neamen ta Academy Award foar Bêste Ynternasjonale Film. It waard nammentlik ornearre dat de term 'bûtenlânsk' (foreign) yn 'e mondiale filmyndustry "net mear fan dizze tiid" wie. De nije namme soe de kategory "better fertsjintwurdigje" en teffens in "posityf en ynklusyf byld fan it meitsjen fan films" jaan.

Betingsten foar gadingmakkers[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Oars as by oare kategoryen fan 'e Oscars it gefal is, hoege gadingmakkers foar de Oscar foar Bêste Ynternasjonale Film net yn bioskopen yn 'e Feriene Steaten draaid te hawwen om meitingje te meien. Betingsten dêr't wól oan foldien wurde moat, binne:

  • De films moatte útbrocht wêze yn it lân dat harren yntsjinnet en dêr teminsten sân dagen efterinoar yn in kommersjele bioskoop draaid hawwe.
  • De films moatte útbrocht wêze yn 'e perioade dy't dêrfoar troch de AMPAS oantsjut is. Foar de oare kategoryen is dat frijwol altyd it foargeande kalinderjier fan 1 jannewaris oant en mei 31 desimber. Foar de ynternasjonale-filmkategory jilde op dit mêd faak oanpaste betingsten, hoewol't dat per jier ferskilt. Foar de útrikking fan 2008 gou bygelyks in deadline foar publikaasje fan 30 septimber 2007, wylst foar films yn alle oare kategoryen de deadline 'gewoan' 31 desimber 2007 wie.
  • De dialooch moat (fierhinne) yn in oare taal as it Ingelsk wêze. Films mei tefolle Ingelsk deryn wurde diskwalifisearre. Dat oerkaam yn 2019 bygelyks de Nigeriaanske film Lionheart. De Algerynske film Le Bal, dêr't hielendal net yn praat waard, mocht yn 1984 dan wol wer meitingje.
  • De films meie gjin Amerikaanske produksjes wêze. Op dit punt ferskille de betingsten foar de Oscar foar Bêste Ynternasjonale Film fan dy foar de Golden Globe foar Bêste Film yn in Bûtenlânske Taal. Foar dy priis meie nammentlik ek Amerikaanske films meitingje, salang't de fiertaal mar net Ingelsk is. Sadwaande koe de Amerikaanske mar Japansktalige film Letters from Iwo Jima yn 2007 de Golden Globe foar Bêste Film yn in Bûtenlânske Taal winne, wylst de film fan kompetysje foar de Oscar foar Bêste Film yn in Bûtenlânske Taal útsletten wie om 'e simpele reden dat it in Amerikaanske produksje wie. Dy regel jildt net inkeld foar de Feriene Steaten sels, mar ek foar alle Amerikaanske territoaria. Foarhinne koene films út it Spaansktalige Porto Riko wol meidwaan foar dizze Oscarkategory, mar yn 2011 besleat de AMPAS om ek Portorikaanske films út te sluten.
  • De films meie foarôfgeande oan har premiêre yn 'e bioskopen net útstjoerd west hawwe op 'e tillefyzje of oer it ynternet. Dat kritearium waard yn 2005 it Nederlânske Bluebird fataal.
  • Der mei mar ien film per lân yntsjinne wurde. (Ek op dat punt ferskille de betingsten foar de Oscar foar Bêste Ynternasjonale Film fan dy fan 'e Golden Globe foar Bêste Film yn in Bûtenlânske Taal.)
  • It lân dat de film ynstjoert, moat ek (fierhinne) ferantwurdlik wêze foar it meitsjen fan 'e film. As bliken docht dat lju út dat lân net genôch mei it meitsjen fan 'e oangeande film te krijen hân hawwe, is dat reden foar diskwalifikaasje. Sa waard de film Un Lugar en el Mundo yn 1991 diskwalifisearre doe't oan it ljocht kaam dat it ynstjoerende lân, Oerûguay, der eins suver neat mei te krijen hân hie, en dat it hast folslein om in Argentynske produksje gie. (Dat is noch altyd de iennichste film dy't diskwalifisearre is, neidat er al nominearre wie foar de Oscar foar Bêste Ynternasjonale Film.)
  • Oant en mei 2004 (de útrikkingsseremoanje fan 2005) moasten de meitingjende films yn in offisjele taal fan it ynstjoerende lân wêze. Dat kritearium soarge derfoar dat de Italjaanske film Private yn 2004 útsletten waard fan dielname om't der benammen Arabysk en Hebriuwsk yn sprutsen waard: talen dy't yn Itaalje gjin offisjele status hawwe. Yn 2005 (de útrikkingsseremoanje fan 2006) waard dy regel lykwols ôfskaft. Sadwaande koe Kanada yn 2005 nominearre wurde foar de film Water, dy't fierhinne Hindytalich is hoewol't it Hindy yn Kanada gjin offisjele status hat.
  • Sûnt de nammeferoaring fan 2019 meie foar de Oscar foar Bêste Ynternasjonale Film ek lange animaasjefilms en lange dokumintêres meidwaan.

Krityk[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Der is in protte krityk op it idee dat der in kategory bestean moat foar Bêste Ynternasjonale Film njonken in kategory foar Bêste Film. De Britske krante The Guardian skreau yn 2016 dat soks in "foarûnderstelling mei in fundamintele flater" fertsjintwurdiget, en dat de Oscar foar Bêste Ynternasjonale Film (doe noch de Oscar foar Bêste Film yn in Bûtenlânske Taal) "de meast kritysk ferhune kategory is fan alle Oscar-kategoryen." De krante skreau ek: "Yn in perfekte wrâld – of, alteast, in sa perfekt mooglike wrâld dêr't noch altyd pronkerige filmpriis-seremoanjes besteane – soe gjin ferlet wêze fan in aparte Oscar foar bêste film yn in bûtenlânske taal. It feit dat de Academy [of Motion Pictures Arts and Sciences] nei 87 jier de earste film dy't net foar it meastepart yn it Ingelsk is noch earje moat as bêste film, seit alles oer de eigen beheinings [fan 'e organisaasje], en neat oer de wrâldwide filmyndustry." (Yn 2019 barde dat, doe't de Súdkoreaanske film Gisaengchung, ynternasjonaal bekend as Parasite, de Oscar foar Bêste Film wûn.)

Winners[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

De Oscars wurde útrikt oan it begjin fan it jier, foar films út it hiele foargeande jier. Yn 'e tabel hjirûnder wurdt de offisjele jiertelling fan 'e Oscars oanholden. Mar it jier dat oanjûn stiet is it jier dêr't de priis foar takend waard, en net it jier dêr't de priis yn takend waard. Dus dêr't bgl. stiet "1956", fûn de útrikking fan dy priis plak yn begjin 1957.

jier ynstjoerend lân taal titel winner ynternasjonale titel winner regisseur
Winners fan Spesjale Prizen (1947 – 1955)
1947 Flag of Italy.svg Itaalje Italjaansk
Ingelsk
Sciuscià Shoe-Shine Vittorio De Sica
1948 Flag of France.svg Frankryk Frânsk Monsieur Vincent Monsieur Vincent Maurice Cloche
1949 Flag of Italy.svg Itaalje Italjaansk Ladri di Biciclette The Bicycle Thieves Vittorio De Sica
1950 Flag of France.svg Frankryk
Flag of Italy.svg Itaalje
Frânsk
Italjaansk
Au-delà des Grilles (Fr.)
Le Mura di Malapaga (It.)
The Walls of Malapaga René Clément
1951 Flag of Japan.svg Japan Japansk Rashōmon Rashomon Akira Kurosawa
1952 Flag of France.svg Frankryk Frânsk Jeux Interdits Forbidden Games René Clément
1953 gjin priis takend
1954 Flag of Japan.svg Japan Japansk Jigokumon Gate of Hell Teinosuke Kinugasa
1955 Flag of Japan.svg Japan Japansk Miyamoto Musashi Samurai: The Legend of Musashi Hiroshi Inagaki
Winners fan 'e Oscar foar Bêste Film yn in Bûtenlânske Taal (1956 – 2018)
1956 Flag of Italy.svg Itaalje Italjaansk La Strada La Strada Federico Fellini
1957 Flag of Italy.svg Itaalje Italjaansk Le Notti di Cabiria Nights of Cabiria Federico Fellini
1958 Flag of France.svg Frankryk Frânsk Mon Oncle My Uncle Jacques Tati
1959 Flag of France.svg Frankryk Portegeesk Orfeu Negro Black Orpheus Marcel Camus
1960 Flag of Sweden.svg Sweden Sweedsk Jungfrukällan The Virgin Spring Ingmar Bergman
1961 Flag of Sweden.svg Sweden Sweedsk Såsom i en Spegel Through a Glass Darkly Ingmar Bergman
1962 Flag of France.svg Frankryk Frânsk Les Dimanches de Ville d'Avray Sundays and Cybele Serge Bourguignon
1963 Flag of Italy.svg Itaalje Italjaansk Federico Fellini
1964 Flag of Italy.svg Itaalje Italjaansk Ieri, Oggi, Domani Yesterday, Today and Tomorrow Vittorio De Sica
1965 Flag of the Czech Republic.svg Tsjechoslowakije Slowaaksk Obchod na Korze The Shop on Main Street Ján Kadár en Elmar Klos
1966 Flag of France.svg Frankryk Frânsk Un Homme et une Femme A Man and a Woman Claude Lelouch
1967 Flag of the Czech Republic.svg Tsjechoslowakije Tsjechysk Ostře Sledované Vlaky Closely Watched Trains Jiři Menzel
1968 Flag of the Soviet Union.svg Sovjet-Uny Russysk Vojna i Mir War and Peace Sergej Bondartsjûk
1969 Flag of Algeria.svg Algerije Frânsk Z Z Costa-Gavras
1970 Flag of Italy.svg Itaalje Italjaansk Indagine su un Cittadino al di Sopra di Ogni Sospetto Investigation of a Citizen Above Suspicion Elio Petri
1971 Flag of Italy.svg Itaalje Italjaansk Il Giardino dei Finzi-Contini The Garden of the Finzi Continis Vittorio De Sic
1972 Flag of France.svg Frankryk Frânsk Le Charme Discret de la Bourgeoisie The Discrete Charm of the Bourgeoisie Luis Buñuel
1973 Flag of France.svg Frankryk Frânsk La Nuit Américaine Day for Night François Truffaut
1974 Flag of Italy.svg Itaalje Italjaansk Amarcord Amarcord Federico Fellini
1975 Flag of the Soviet Union.svg Sovjet-Uny Russysk Dersu Uzala Dersu Uzala Akira Kurosawa
1976 Flag of Côte d'Ivoire.svg Ivoarkust Frânsk La Victoire en Chantant Black and White in Color Jean-Jacques Annaud
1977 Flag of France.svg Frankryk Frânsk La Vie Devant Soi Madame Rosa Moshé Mizrahi
1978 Flag of France.svg Frankryk Frânsk Préparez Vos Mouchoirs Get Out Your Handkerchiefs Bertrand Blier
1979 Flag of Germany.svg West-Dútslân Dútsk Die Blechtrommel The Tin Drum Volker Schlöndorff
1980 Flag of the Soviet Union.svg Sovjet-Uny Russysk Moskva Slezam Ne Verit Moscow Does Not Believe in Tears Vladimir Mensjov
1981 Flag of Hungary.svg Hongarije Hongaarsk Mephisto Mephisto István Szabó
1982 Flag of Spain.svg Spanje Spaansk Volver a Empezar To Begin Again José Luis Garci
1983 Flag of Sweden.svg Sweden Sweedsk Fanny och Alexander Fanny and Alexander Ingmar Bergman
1984 Flag of Switzerland.svg   Switserlân Frânsk La Diagonale du Fou Dangerous Moves Richard Dembo
1985 Flag of Argentina.svg Argentynje Spaansk La Historia Oficial The Official Story Luis Puenzo
1986 Flag of the Netherlands.svg Nederlân Nederlânsk De Aanslag The Assault Fons Rademakers
1987 Flag of Denmark.svg  Denemark Deensk Babettes Gæstebud Babette's Feast Gabriel Axel
1988 Flag of Denmark.svg  Denemark Skaansk
Deensk
Sweedsk
Pelle Erobreren Pelle the Conqueror Bille August
1989 Flag of Italy.svg Itaalje Italjaansk Nuovo Cinema Paradiso Cinema Paradiso Giuseppe Tornatore
1990 Flag of Switzerland.svg   Switserlân Dútsk Reise der Hoffnung Journey of Hope Xavier Koller
1991 Flag of Italy.svg Itaalje Italjaansk Mediterraneo Mediterraneo Gabriele Salvatores
1992 Flag of France.svg Frankryk Frânsk
Fjetnameesk
Indochine Indochine Régis Wargnier
1993 Flag of Spain.svg Spanje Spaansk Belle Époque Belle Epoque Fernando Trueba
1994 Flag of Russia.svg Ruslân Russysk Utomljonnje Solntsem Burnt by the Sun Nikita Michalkov
1995 Flag of the Netherlands.svg Nederlân Nederlânsk Antonia Antonia's Line Marleen Gorris
1996 Flag of the Czech Republic.svg Tsjechje Tsjechysk Kolja Kolya Jan Svěrák
1997 Flag of the Netherlands.svg Nederlân Nederlânsk Karakter Character Mike van Diem
1998 Flag of Italy.svg Itaalje Italjaansk La Vita è Bella Life Is Beautiful Roberto Benigni
1999 Flag of Spain.svg Spanje Spaansk Todo Sobre Mi Madre All About My Mother Pedro Almodóvar
2000 Flag of the Republic of China.svg Taiwan Mandarynsk Wòhǔ Cánglóng Crouching Tiger, Hidden Dragon Ang Lee
2001 Flag of Bosnia and Herzegovina.svg Bosnje en Hertsegovina Bosnysk Ničija Zemlja No Man's Land Danis Tanović
2002 Flag of Germany.svg Dútslân Dútsk
Swahily
Nirgendwo in Afrika Nowhere in Africa Caroline Link
2003 Flag of Canada.svg Kanada Frânsk Les Invasions Barbares The Barbarian Invasions Denys Arcand
2004 Flag of Spain.svg Spanje Spaansk Mar Adentro The Sea Inside Alejandro Amenábar
2005 Flag of South Africa.svg Súd-Afrika Sûlû
Kosa
Afrikaansk
Tsotsi Tsotsi Gavin Hood
2006 Flag of Germany.svg Dútslân Dútsk Das Leben der Anderen The Lives of Others Florian Henckel von Donnersmarck
2007 Flag of Austria.svg Eastenryk Dútsk Die Fälscher The Counterfeiters Stefan Ruzowitzky
2008 Flag of Japan.svg Japan Japansk Okuribito Departures Yōjirō Takita
2009 Flag of Argentina.svg Argentynje Spaansk El Secreto de Sus Ojos The Secret in Their Eyes Juan José Campanella
2010 Flag of Denmark.svg  Denemark Deensk Hævnen In a Better World Susanne Bier
2011 Flag of Iran.svg Iraan Perzysk Jodái-e Náder az Simin A Separation Asghar Farhadi
2012 Flag of Austria.svg Eastenryk Frânsk Amour Amour Michael Haneke
2013 Flag of Italy.svg Itaalje Italjaansk La Grande Bellezza The Great Beauty Paolo Sorrentino
2014 Flag of Poland.svg Poalen Poalsk Ida Ida Pawel Pawlikowski
2015 Flag of Hungary.svg Hongarije Hongaarsk Saul Fia Son of Saul László Nemes
2016 Flag of Iran.svg Iraan Perzysk Forushandeh The Salesman Asghar Farhadi
2017 Flag of Chile.svg Sily Spaansk Una Mujer Fantástica A Fantastic Woman Sebastián Lelio
2018 Flag of Mexico.svg Meksiko Spaansk
Mysjteeksk
Roma Roma Alfonso Cuarón
Winners fan 'e Oscar foar Bêste Ynternasjonale Film (fan 2019 ôf)
2019 Flag of South Korea.svg Súd-Koreä Koreaansk Gisaengchung (Parasite) Bong Joon-ho

Keppelings om utens[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Sjoch ek[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en referinsjes[boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en/as referinsjes:

Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: References, op dizze side.