Matteüstsjerke (De Jouwer)

Ut Wikipedy
Jump to navigation Jump to search
Matteüstsjerke
De Jouwer, Mattéustsjerke.jpg
lokaasje
lân Flag of the Netherlands.svg Nederlân
provinsje Frisian flag.svg Fryslân
gemeente De Fryske Marren wapen.svg De Fryske Marren
plak De Jouwer wapen.svg De Jouwer
adres Midstrjitte 110
bysûnderheden
type bouwurk Tsjerke
boujier Tsjerke: 1953; toer 1868
arsjitekt G.J. Leeuwenberg
boustyl Basilikastyl
oare ynformaasje
webside Side parochy

De Sint-Matteüstsjerke oan de Midstrjitte yn De Jouwer is de tsjerke fan de katolike "Hillige Kristoffelparochy". Under de parochy falle ek de roomske tsjerken fan Bakhuzen, Balk, Sint-Nyk, De Lemmer, Sleat en Wâldsein.[1]

Skiednis[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Oarspronklik stie de Matteüstsjerke yn Westermar. Dy tsjerke út de 15e iuw waard mei de reformaasje oerdroegen oan de protestanten. Mei de bou fan in nije protestanske tsjerke in pear hûndert meter noardwestliker rekke de âlde tsjerke yn it neigean. Fan de tsjerke bleau neat oer, mar de toer stiet der noch jimmeroan.

Nei de reformaasje wie der foar it earst yn 1639 wer sprake fan roomsk libben op De Jouwer, doe't de Flaamske jezuït Robert de la Planche him dêr nei wenjen sette. Ynearsten moasten de Jouster katoliken, dy't nei de reformaasje ien fan de grutste Fryske katolike konsintraasjes foarmen, yn saneamde staasjes ter misse gean.[2]

Mei de bou fan de hjoeddeiske Matteüstsjerke waard yn 1952 begûn. De ynwijing fûn yn july 1953 plak. De toer is âlder en datearret noch fan de neoromaanske tsjerke fan de arsjitekt H.J. Wennekers, dy't yn 1867-1868 boud waard en doe in wettersteatstsjerke fan 1837 ferfong.[3]

Ynrjochting[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

De krúsweistaasjes stamme noch út de wettersteatstsjerke. Haadalter en de brânskildere ramen datearje út de tiid fan de nijbou yn de jierren 1950.

Tsjin it ein fan de jierren 1930 joech pastoar Pruys de tsjerke trije nije klokken. De klokken waarden yn Ingelân getten en kamen krekt foar it útbrekken fan de kriich oan by de klokkejitterij yn Asten. Om it omranen fan de klokken troch de Dútsers tefoarren te kommen waarden se dêr ûnder de Dútske besetting by de tsjerke fan Asten ûnder de grûn ferstoppe. De klokken koene nei de befrijing fan ús lân wer opgroeven wurde en kamen lang om let yn 1946 yn de toer fan de Matteüstsjerke te hingjen.[4]

Oargel[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

It oargel fan de tsjerke waard yn 1912 troch Harrie Winkels op de galerij boud. Yn de rin fan de tiid fûnen der grutte feroarings oan it ynstrumint plak en yn de lêste jierren wie it net mear te bespyljen. It parochybestjoer seach dêrom út nei in nij oargel, dat fûn waard by de bruorren Vulpen. Yn 2011 krige it nije oargel in plak yn it koer fan de tsjerke. It hat 13 registers, ferdield oer haadwurk, boarstwurk en pedaal.[5]

Sjoch ek[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en referinsjes[boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en/as referinsjes: