Tsjerke fan Jellum

Ut Wikipedy
Springe nei navigaasje Springe nei sykjen
Jellumer tsjerke
Tsjerke fan Jellum.jpg
lokaasje
lân Flag of the Netherlands.svg Nederlân
provinsje Frisian flag.svg Fryslân
gemeente Coat of arms of Leeuwarden.svg Ljouwert
plak Jellum wapen.svg Jellum
adres Hegedyk 15
bysûnderheden
type bouwurk Tsjerke
boujier 1895
monumintale status ryksmonumint
monumintnûmer 8492 (tsjerkhôf, brêge nei it tsjerkhôf)
webside Side PKN Westerwert-Mantgum

De Tsjerke fan Jellum oan de âlde Middelseedyk is in protestantsk tsjerkegebou út it ein fan de 19e iuw. It tsjerkhôf en de stiennen brêge nei it tsjerkhôf foarmje in ryksmonumint. Tsjerklik foarmet Jellum sûnt 1971 in gemeente mei de doarpen Bears, Jorwert en Weidum.

Skiednis[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

De tsjerke fan Jellum waard boud nei't de foargonger troch brân as gefolch fan bliksemynslach ferneatige waard. Dy foargonger datearre út 1700 en wie boud op de fûneminten fan de âlde tsjerke. De toer, yn 1832 al troch de bliksem rekke, wie folle âlder en de heechste fan Baarderadiel. It tsjerkemeubilêr en it oargel datearre foar in grut part út in noch âldere tsjerke fan foar de reformaasje. Oarspronklik hie de foargonger njoggen mei wapens fersierde brânskildere ramen. Yn de toer hong in klok út 1526.[1]

Nei de brân krige Jellum tusken 1893 en 1895 in tsjerke mei in foar dy tiid typyske arsjitektuer. De sealtsjerke hat in fiifsidich koer en in toer fan 21 meter heech.

De tsjerke is gjin ryksmonumint, dêrom is de Stifting Behâld Tsjerke en Toer Jellum oprjochte. De tsjerke waard yn de jierren 1990 restaurearre.

Oargel

Ynterieur[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

De Jellumer tsjerke hat in geef ynterieur út it ein fan de 19e iuw. It romaanske stiennen doopfont út de 13e iuw stiet tsjintwurdich yn it Jannumer tsjerkemuseum.

It oerwurk en de klok stamme út 1895.

Oargel[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Ek it oargel fan Albertus fan Gruisen gyng mei de brân yn 1893 ferlern. Bakker & Timmenga boude foar de nije tsjerke in nij ynstrumint. Sûnt de bou yn 1895 is der nea wat feroare. Der is sels gjin elektryske wynmasjine oanwêzich.[2]

Keppeling om utens[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en referinsjes[boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en/as referinsjes:
  1. Beschijvinge van 't dorp Jellum en van deszelfs Kerk en Tooren, 1787
  2. Kerk en Orgel, oproppen 07.08.2018