Gerryt fan Camminga

Ut Wikipedy
Gean nei: navigaasje, sykje

Gerryt fan Cammingha (ek wol Gerrit, Gerrolt of Gerraut) (berne ± 1340) wie neisiet fan in Frysk aadlik laach. Hy hearde ta de Fetkeapers en hat twa kear troud west. De earste kear mei syn folle nicht Hack. By har hat hy twa soannen en ien dochter krigen. Alle trije binne sûnder bern ferstoarn. Nei it ferstjerren fan syn frou troude hy mei Tjemck. Ut dit houlik kaam syn soan Piter fan Cammingha.

Cammingha en Albrecht fan Beieren[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Doe't de fijânskip tusken de Skieringers en Fetkeapers op 18 augustus 1397 opnij ta gewelt late by Menaam ferlearen de Fetkeapers. Doe't dy swakker wurden wiene, sochten se steun by de greve Albrecht fan Beieren. Albrecht seach hjiryn in kâns syn ynfloed yn Fryslân te fergrutsjen en hapte ta. Op 29 augustus waard de oerienkomst troch Albrecht fan Beieren en Gerrit fan Cammingha nammens de fetkeapers besegele. Mei help fan Cammingha slagge it Albrecht fan Beieren de Skieringers derûnder te krijen. Fan Beieren, dy't no in soad ynfloed útoefene yn Fryslân, joech syn krekt krigen macht net op en boude ferskeidene stinzen om syn macht te konsolidearjen.

Beleannings[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Foar Fan Cammingha lei syn oerienkomst mei de Hollanners gjin wynaaien. Foar syn steun waard hy troch de greve ta baljuw beneamd en yn de ridderstân ferheft. Dêrneist waard der foar him in tún oanlein dy't 20 Hollânske gûnen koste hie.

Protesten[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

De Friezen, noch altiten wend oan de ferneamde Fryske Frijheid moasten net folle ha fan de frjemde oerhearsking. Fan 1399 ôf ûntstie der wapene ferset tsjin de greve en Cammingha. Direkte oarsaak wie it ferdrach dat Cammingha op 27 maart yn De Haach sluten hie. Hjiryn wienen de krekte bepalings opsteld wêrop Fan Beieren syn ynfloed rjochtfeardige. De Skieringers hienen genôch fan de Hollanners en sochten help by de stêd Grins. Doe't de greve hjirfan hearde stjoerde hy fuortendaliks syn beide soannen, Willem VI fan Hollân en Jan fan Beieren nei Fryslân om de boel yn de stringen te hâlden. It leger lanne by Starum, mar al gau waard wer ynskippe en útwykt nei Seisbierrum.

Ferrie fan Fan Cammingha[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

It Hollânske leger soe yn Seisbierrum de nacht trochbringe om de oare deis nei Holwert fierder te gean. De Friezen sieten lykwols net stil, en hienen in leger foarme. It plan wie om de Hollanners yn de nacht te oerfallen. It soe har ek slagge wêze, as Gerrit fan Cammingha net it Hollânske leger warskôge hie troch harren oandacht te lûken mei grutte fjoeren. Doe't de Friezen oanfoelen wienen de Hollanners tarieden. Yn in kreaze slachoarder waard it Fryske leger opwachte en swier ferslein. Undanks de onversaechden moede fan de Friezen waarden se gedoot ende geslagen.

Beleannings[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Fan Cammingha hie dúdlik makke dat syn sympaty by de Hollânske Greve lei. Dizze wie dêr tige erkentlik foar. Op 18 july 1399 waard hy troch Albrecht om menighen trouwen dienst dien hij bewezen had ende noch oft God wil doen sal leanne. Hy krige sizzenskip oer de stêd Ljouwert mei dêrby de doarpen Wurdum, Stiens en Ferwert mei alle hearlikheden, fiskrjochten, brêgen, iepensteande boetes ensfh. dy't derby hearden. Yn ruil hjirfoar moast Cammingha wol belove altiten op eigen kosten 20 ruters te ûnderhâlden dy 't Albrecht fan Beieren op alle tiden bystean koenen yn in bûtenlânske oarloch.

Neisleep[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Doe't yn 1400 de fijannelikheden tusken de skieringers en fetkeapers wer oplôgen, wie Cammingha yn Starum dat hy nammens de Hollanners tsjin de Friezen beskermjen holp. Doe't der gjin help út Hollân kaam, wie hy ien fan de earsten dy't út Fryslân wei nei Hollân flechte. In soad fetkeapers soenen syn foarbyld folgje. Dêr krige hy foar syn ûnderhâldfan de Greve 200 Hollânske gûnen. Doe't yn oktober 1401 in bestân tekene waard, koe hy weromgean nei Fryslân. Neffens guon geskriften soe hy sels yn 1445 noch libbe hawwe, wat betsjutte soe dat hy 105 jier âld wurden wie.

Boarnen, noaten en referinsjes[boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en/as referinsjes:

Meijer,A.- Fryske folksalmenak foar it skrikkeljier 1888 (Ljouwert 1888)