Sylfest

Ut Wikipedy
Jump to navigation Jump to search
Kaart fan sylfesten en dykrjochten yn Grinslân yn 1750

In syfest is de Grinslanner foarrinder fan de hjoeddeiske wetterskippen.

De sylfesten wienen net allinnich belêste mei it ûnderhâld en tafersjoch fan de wetters, mar ek fan de wegen. De belangrykste taak wie it ûnderhâld en tafersjoch op de útwetteringssluzen (silen). It begrip sylfest slacht op de wettersteatsorganisaaje, mar ek op it gebiet dêr't it sylfest ferantwurdlik foar wie. De skou fan de silen, fearten en diken lei by de 'edele heerden' en waard útfierd troch de skepper. Yn de skouregisters waarden de nammen fan de ûnderhâldsplichtigen opnaam.

List fan sylfesten[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

In oersjoch (fan west nei east).

*Bomstersylfest
*Nijesleatersylfest
*Homstersylfest
*Sylfest fan Liuwerderwâlde
*Hiddingesylfest
*Scharmer sylfest
*Slochter sylfest
*Dorpster sylfest, dêryn opgien:
*Sandtsterhamriken of Omptadasylfest
*Sylfest Eastwâld (1558)
*Sylfest fan de hamriken of buitendijxter lannen
*Fjouwerkarspelen sylfest
  • Acht Sylfesten

It Munnikesylfest lei foar it meastepart yn Fryslân, it Aduardersylfest en it Nijesleatersylfest gedieltlik yn Drinte.

Dykrjochten[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

In oantal dykrjochten naam de taken op him, dy't op oare plakken troch sylfesten dien waarden. Dat gou benammen foar:

Boarnen, noaten en referinsjes[boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en/as referinsjes:
  • J. de Cock, 'De Waterstaat. De middeleeeuwen', yn: W.J. Formsma en oaren (red), Historie van Groningen. Stad en Land, Wolters-Noordhoff en Bouma’s Boekhuis, Grins, 1981, siden 593-613
  • E. van Dijk, 'De Waterstaat. Van 16e eeuw tot 1848', yn: W.J. Formsma e.a. (red), Historie van Groningen. Stad en Land, Wolters-Noordhoff en Bouma’s Boekhuis, Grins, 1981, siden 613-635
  • C.C. Geertsema, De zijlvestenijen in de Groninger Ommelanden, Grins 1879
  • P. Gerbenzon, Enige middeleeuwse dijk- en zijlrechten, Sutfen 1980
  • B. Hempenius, 'Historie van de zijlvesten tot 1800' (PDF), yn: Noorderbreedte 15 (1991, desimber, siden 2-3
  • L.Hacquebord & A.L. Hempenius, Groninger dijken op deltahoogte, Wolters Noordhoff en Egbert Forsten, Grins, 1990
  • A.L. Hempenius & C. Tromp, Inventaris van archieven van zijlvesten en dijkrechten, Grins 1994
  • O.S. Knottnerus, Wie niet dijken wil, Waanders, Zwolle 2006 (Ach lieve tijd: 2500 jaar Ommelanden, diel 16)
  • J. Kooper, Het waterstaatsverleden van de provincie Groningen, Wolters, Grins 1939
  • J. Nap, 'Ommelander zijl- en dijkrechten uit de 15e en 16e eeuw', in: Verslagen en Mededeelingen der Vereeniging tot Uitgave der Bronnen van het Oude Vaderlandsche Recht 4/2 (1899), siden 125-202
  • R.F.J. Paping, 'De zijlschotregisters, dijkrollen en registers van schouwbare objecten in Groningen tot circa 1800' (PDF), yn: G. Van Synghel (red.), Broncommentaren, diel 4: Bronnen betreffende de registratie van onroerend goed in de Middeleeuwen en Ancien Regime, De Haach 2001, siden 277-309
  • M. Schroor, Wotter. Waterstaat en waterschappen in de provincie Groningen, 1850-1995, Grins 1995
  • B.W. Siemens, Dijkrechten en zijlvesten, H.D. Tjeenk Willink, Grins, 1974
  • J. van der Veen, 'De Waterstaat. Van 1840 tot 1940', yn: W.J. Formsma e.a. (red), Historie van Groningen. Stad en Land, Wolters-Noordhoff en Bouma’s Boekhuis, Grins, 1981, siden 635-657