Tsjerke fan Zweeloo

Ut Wikipedy
Jump to navigation Jump to search
Tsjerke fan Zweeloo
Kerk van Zweeloo
Hervormde-kerk De-Wheem-10 Zweeloo Nederland.JPG
lokaasje
lân Flag of the Netherlands.svg Nederlân
Provinsje Flag of Drenthe.svg Drinte
Gemeente Flag of Coevorden.svg Coevorden
plak Zweeloo
koördinaten 52°47′35′′ NB 6°44′9′′ EL
bysûnderheden
type bouwurk tsjerkegebou
boujier 13e iuw
koer:17e iuw
boustyl oergongstiidrek tusken Romaansk en Goatysk, mei Romaansk-Goatyske eleminten
monumintale status Ryksmonumint
monumintnûmer 41517

De tsjerke fan Zweeloo is in tsjerkegebou fan de herfoarme gemeente fan it Drintske doarp Zweeloo yn de gemeente Coevorden. It waard boud yn de twadde helte fan de trettjinde iuw.

Skiednis[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

De tsjerke waard boud op it ûnderwurk fan in houten tsjerkje út de tolfde iuw, dy't dêrfoar stien hat. It gebou lit de skaaimerken sjen fan it oergongstiidrek tusken de Romaanske en Goatyske boustyl. De tsjerke stiet oan de súdeastkant fan it doarp Zweeloo oan de râne fan 'e beboude kom. De tsjerke soe, faaks fanwegen it besit fan de fjirtjinde iuwske Marijeklok, dy't yn 'e dakruter befêstige is, oan Marije wijd wêze kinne[1][2]. Op de klok stiet de tekst: "UTILIS.AD.VARIA.FUNGOR.VOCOR.CLCD.MARIA", troch Warmolts oersetten as: "ik doch tsjinst by ferskate gelegenheden, men hat my yn 1500 Marije neamd"[3][4][5]. De klok bleau yn de Twadde Wrâldkriich, om syn grutte histoaryske wearde, besparre[6]. De ruten binne spitsbôge-eftich mei Romaansk-Goatyske skaaimerken, mar net allegear oarspronklik. Yn 1929 en 1930 waard de tsjerke alhiel restaurearre, dêr't der nije finsters oan taheake waarden.

Yn it ynterieur binne guon eleminten dy't opfalle: it Romaanske doopfont fan Bentheimer sânstien út de trettjinde iuw, de Goatyske wijwetterbak út de fyftjinde iuw en de preekstoel mei houtsnijwurk út 1709. It doopfont waard nei de Reformaasje út de tsjerke weihelle en waard doe brûkt as drinktrôch foar fee en as slypstien foar knyften. It Drintsk Museum hat it doopfont werom fûn en dêrnei werom setten yn de tsjerke fan Zweeloo. It museum hat noch hieltyd in âlde kollektebus út de santjinde iuw, dy't fan de tsjerke fan Zweeloo komt. Dy kollektebus waard om 1892 hinne troch de tsjerfâden ôfstien oan it museum op fersyk fan de doetiidske bestjoerslid Van den Biesheuvel Schiffer.

It oargel waard yn 1904 makke troch oargelbouwer Jan Proper en yn 2006 restaurearre.

Nijsgjirrich[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Op it tsjerkhôf om de tsjerke hinne leit de skriuwer en dûmny Alexander Lodewijk Lesturgeon begroeven.Hy wie ien fan de trije podagristen en stie oan de widze fan de Drintske literatuer. Lesturgeon wie fan 1864 oant syn ferstjerren yn 1878 dûmny fan Zweeloo.

Doe't Vincent van Gogh yn Drinte út-fan-hûs wie, makke der in skets fan de tsjerke.

Galery[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Keppeling om utens[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en referinsjes[boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en/as referinsjes:
  1. Karstkarel, Peter Alle middeleeuwse kerken: Van Harlingen tot Wilhelmshaven (2007) Leeuwarden/Groningen, Utjouwerij Noordboek, ISBN 978 9033005589
  2. In oare lêzing is dat de oarspronklike liedklok yn 1672 stellen wêze soe troch de Múnsterske biskop Bernhard von Galen en hjoed-de-dei hingje soe yn it Dútske Wesuwe (boarne: Encyclopedie Drenthe). Oan de krektens fan dy lêste lêzing wurdt lykwols drúske (sjoch Drintske tsjerkeklokken yn Dútske raankûpen). It ferhaal fan it stellen fan de klok stiet ek op spannen foet mei de útlis fan Karstkarel, dy wiist op de mooglikheid fan in wijing fan de tsjerke oan Marije fanwegen de oanwêzigens fan de 14e-iuwske Marijeklok yn de toer (Karstkarel 2007:661).
  3. Belonje, J. en J. Westra van Holthe Genealogische en heraldische gedenkwaardigheden in en uit de kerken der provincie Drenthe, side. 173, útjouwerij. Van Gorcum, Assen. 1937
  4. Biesheuvel Schiffer, Mr. W. L. van den De kerk te Zweeloo yn Nieuwe Drentsche Volksalmanak 1892, side 140 oant en mei 151
  5. Belonje en Bieheuvel Schiffer koene it skrift net alhiel ûntsiferje. Warmolts, dy't oer technysk better fotomateriaal beskikke koe, neamt al de folsleine tekst (boarne Warmolts 2002:4)
  6. Luning, H.M. Drentse kerkklokken in Duitse smeltkroezen yn Nieuwe Drentse Volksalmanak 2008, side 76