Katedraal fan Napels

Ut Wikipedy
Jump to navigation Jump to search
Domtsjerke fan Napels

Duomo di Napoli

Facciata Duomo di Napoli - BW 2013-05-16.jpg
lokaasje
lân Flag of Italy.svg Itaalje
regio Flag of Campania.svg Campaniae
plak CoA Città di Napoli.svg Napels
adres Via Duomo 147
bysûnderheden
type bouwurk Katedraal
boujier 13e iuw-19e iuw
boustyl Gotyk, renêssânse, barok, neogotyk
oare ynformaasje
webside Side aartsbisdom

De Katedraal fan Napels (Italjaansk: Duomo di Napoli, Cattedrale di Santa Maria Assunta of Cattedrale di San Gennaro; Napolitaansk: Viscuvato 'e Napule) is in roomsk-katolike katedraal fan it aartsbisdom Napels. De katedraal stiet benammen bekend as de Cattedrale di San Gennaro en is ferneamd nei Sint-Januarius, de patroanhillige fan de stêd Napels.

Skiednis[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

De bou fan de hjoeddeiske katedraal barde yn opdracht fan kening Karel I fan Anjou. Under syn opfolger, Karel II (1285-1309), gyng de bou fierder en de foltôging fûn plak oan it begjin fan de 14e iuw ûnder kening Robert fan Anjou. De katedraal stiet op de fûneminten fan twa âldere kristlike basiliken, der't de resten fan noch altiten te sjen binne. Opgravings ûnder it gebou leine grykske en romeinske fynsten bleat.

De neogotyske gevel waard yn de 19e iuw troch Enrico Alvino fernijd, mar it portaal en guon bylden stamme út de 15e iuw.

Beskriuwing[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Sint-Januarius ferlit de ûne, Jusepe de Ribera
Plattegrûn katedraal

It meast it besjen wurdich fan it ynterieur is de troch barokke keunstners tige ryk fersierde Cappella di San Gennaro (Kapel fan Sint-Januarius). Yn de kapel binne fresko's fan Domenichino en Giovanni Lanfranco, alterstikken fan Domenichino, Massimo Stanzione en Jusepe de Ribera, in ryk heechalter fan Francesco Solimena en tal fan oare keunstwurken wêrûnder in troch Frânske masters makke 14e-iuwsk relikwarium.

Oare keunstwurken binne de Himelfeart fan Pietro Perugino, doeken fan Luca Giordano en de ier-kristlike doopkapel mei 4e-iuwske mozaiken. De haadkapel waard yn de 18e iuw restaurearre en hat in barok reliëf fan Pietro Bracci. De Minutolo-kapel, neamd yn Boccaccio's Decamerone, hat 14e iuwske fresko's.

De krypte (Cappella del Succorpo) waard fan 1497 oant 1506 yn opdracht fan kardinaal Oliviero Carafa yn renêssânse-styl ferboud. De kardinaal helle de reliken fan de patroanhillige fan de stêd, dy't doe sûnt 831 yn it hillichdom fan Montevergine yn Avellino bewarre waarden, nei Napels. De romte, de flier en it kassettenplafond is mei djoere dekoraasjes fan ferskillende soarten moarmer en reliëfs fersierd. Yn de apsisnis stiet de skryn fan de hillige Januarius.

Oargel[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

It oargel waard yn 1767 troch de oargelbouwer Filippo Cimino boud. It gie oarspronklik om twa ynstruminten, dêr't yn 1931 troch de firma Giuseppe Rotelli (Cremona) ien ynstrumint fan makke waard en elektryske traktueren oan tafoege waard. Yn 1974 waard it oargel troch Giuseppe Ruffatti restaurearre, reorganisearre en mei in pear registers fergrutte. It oargel bestiet út fjouwer aparte wurken, dy't mei ien spyltafel oanspile wurde kinne. Yn it ramt fan de lêste restauraasje waard it oarspronklike koraalwurk ferboud ta in selstannich ynstrumint en de registers op twa manualen en pedaal ferdield en efter it haadalter opsteld.

It Mirakel fan it Bloed[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Kardinaal Crescenzio Sepe by it ritueel fan it floeiber wurden fan it bloed fan Sint-Januarius

De tsjerke bewarret twa fleskes bloed yn in sulveren relykhâlder fan de yn 305 ûnthâlze Sint-Januarius, dy't op trije dagen yn't jier (de earste saterdei yn maaie, op 19 septimber en 16 desimber) troch de kardinaal út de kapel en tegearre mei in buste fan de hillige yn in prosesje nei it heechalter droegen wurdt. Op dy dagen wurdt it droege bloed floeiber. As dat lêste net it gefal sil der neffens de tradysje oer Napels slim ûnheil útbrekke. Skeptisy leauwe dat yn de gleskes ek in spesjale gel sit, dy't der foar soarget dat it droege bloed floeiber wurdt wannear't de gleskes bewege en wer stjurret sadree't de fleskes net beroerd wurde.

De kultus fan it mirakel wurdt al sûnt it ein fan de 14e iuw fierd. Op 21 maart 2015 waard by in besite fan paus Fransiskus it bloed floeiber, itjinge as in geunstich oardiel fan de hillige oer de paus beskôge waard. It bloed waard by in besite fan paus Benediktus XVI yn 2007 net floeiber.

Reliken[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Ofbylden[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en referinsjes[boarne bewurkje]

Boarnen, noaten en/as referinsjes:
  • Dizze side is alhiel of foar in part in oersetting fan de Ingelsktalige Wikipedyside; sjoch foar de bewurkingsskiednis: en:Naples Cathedral