Wytwangstirns

wytwangstirns
taksonomy
ryk dieren (Animalia) stamme rêchstringdieren (Chordata) klasse fûgels (Aves) skift wilstereftigen (Charadriiformes) famylje seefûgels (Laridae) skaai blaustirnzen (Chlidonias)
soarte
Chlidonias hybrida
Pallas, 1811
IUCN-status: net bedrige
ferspriedingsgebiet
simmerfûgel      stânfûgel      wintergast      dwaalgast

De wytwangstirns (Chlidonias hybrida) is ien fan 'e fjouwer soarten yn it skaai blaustirnzen (Chlidonias) út de famylje seefûgels (Laridae).

Ferskining

Wytwangstirnzen wurd 24 oant 28 sm lang en binne grutter as de gewoane blaustirns. Se ha ek langere poaten, in foarsere snaffel en lykje mear op in wytstirns. It ferskil is de net djip foarke sturt. Simmerdeis is de soarte griis mei wite wangen dy't mei de swarte mûtse kontrastearje.

• 
  Simmerdracht.
• 
  Winterdracht.

Fersprieding

Wytwangstirnzen briede op marren, sompen en oan rivieren yn Súd- en Midden-Europa en fierder oant djip yn Aazje en ek yn Austraalje. Fûgels út Europa oerwinterje yn Afrika, eastlike briedende fûgels oerwinterje yn Súdeast-Aazje oant Austraalje. Dielen fan 'e wrâldpopulaasje migreare net en binne stânfûgel.

De soarte bestiet út 3 ûndersoarten:

• Chlidonias hybrida hybrida: fan noardlik Afrika en súdwestlik Europa oant Sintraal-Aazje, súdeastlik Sibearje, Sina en Súdeast-Aazje.
• Chlidonias hybrida delalandii: súdlik en eastlik Afrika en Madagaskar.
• Chlidonias hybrida javanicus: Austraalje.

Nederlân

De fûgel komt yn Nederlân skraach foar en wurdt meast yn 'e neisimmer yn it Iselmargebiet tusken gewoane blaustirnzen sjoen. Somtiden lykas yn 1997, 2007 en 2014 binne der gruttere groepen yn 'e noardwestlike helte fan it lân oanwêzich. Guon dêrfan bliuwe dan hingjen en briede ek yn ús lân, lykas yn 2014 en 2015 yn 'e Súdlaardermar en yn 'e Onnerpolder. Sûnt 2021 briedt de fûgel yn 'e Zouweboezem by Ameide.

Ekology

Fûgel mei piken.

De fûgel yt ynsekten, larven, wjirms, salamanders en kikkerts.

In lechsel bestiet út twa of trije oliifgriene aaien mei brune plakjes.

Status

De soarte hat in ûnbidich grut ferspriedingsgebiet en dêrom allinnich al is de kâns op útstjerren tige lyts. De grutte fan 'e populaasje is yn 2021 op 200.000 oant 900.000 fûgels rûsd. Der is gjin oanlieding om te tinken dat de soarte yn oantallen tebekrint. Dêrfandinne wurdt de fûgel troch de IUCN as net bedrige (Least Concern, 2025) op 'e Reade list klassifisearre.

Boarnen, noaten en/as referinsjes:

BirdLife, oproppen 5 novimber 2025. eBird, oproppen 5 novimber 2025. Avibase, oproppen 5 novimber 2025. Commons Wikimedia Commons  Ofbylden dy't by dit ûnderwerp hearre, binne te finen yn de kategory Chlidonias hybrida fan Wikimedia Commons.