Jakob fan Aaken: ferskil tusken ferzjes

Springe nei navigaasje Springe nei sykjen
red
L (Ieneach fan 'e Esk moved page Jacob van Aaken to Jakob fan Aaken: fr)
(red)
{{Ynfoboks histoarysk persoan
| namme = JacobJakob vanfan Aaken
| ôfbylding =
| ôfbyldingsbreedte =
 
[[Ofbyld:19-08-07 leeuwarden.jpg|right|thumb|150px|De Aldehou yn Ljouwert]]
'''JacobJakob vanfan Aaken''' ( - [[Ljouwert]], [[1523]]) wie de boumaster fan de [[Aldehou (toer)|Aldehou]] yn [[Ljouwert (stêd)|Ljouwert]]. Sa as út syn namme al bliken docht, kaam er wierskynlik út it [[Dútslân|Dútske]] [[Aken]]. <br>
 
==De bou fan de Aldehou==
Hy sette yn [[1529]] útein mei it fûndearjen fan de Aldehou. Boumaster vanFan Aaken wie fan heit op soan in hurde ûndergrûn wend en it bouen op de Fryske klaai wie foar him sûnder mis in besykjen, in eksperiment. Hy liet in grutte djippe kûle grave, dêr't er oan't op in djipte fan 1,15 meter bar om bar hurde kalk en taaie klaailagen yn smiet. Doe koe in begjin makke wurde mei it bouen fan 'e toer. Al rillegau bliek it fûnemint net goed genôch. JacobJakob vanfan Aaken stoar al yn [[1532]], nei't sein waard mei út fertriet om it fersakjen fan de Toer.
 
== VanFan Aaken yn literatuer en toaniel ==
Om VanFan Aaken ûnstie in oerlevering, troch [[Tseard Velstra]] bewurke ta it toanielstik "It heechste rjucht ef de boumaster fen de Aldehou", yn [[1910]] opfierd.<br>
It falt net mear nei te gean wat no histoarysk wie en wat út de folksmûle optekene waard.<br>
[[S.J. van der Molen]] en [[Piter Terpstra]] bewurken de stof op 'e nij yn [[1957]]. Ek hat skriuwer [[Douwe Annes Tamminga]] yn 1985 in roman oan VanFan Aaken wijd, 'De boumaster fan de Aldehou'.
 
Teäterprodusint Jan-Dirk van Ravesteijn.<ref>[http://www.dekrantvantoen.nl/vw/article.do?code=LC&date=20100616&id=LC-20100616-NO01013007 ''Bouwer Oldehove moet iets rechtzetten''], [[Ljouwerter Krante]] d.d. 16 juny 2010</ref> skreau de musical "Mooi Mislukt" oer de bou fan de Aldehou. De ''one-man-musical'' gie yn premiêre op 15 juny 2010 en waard twa wike lang op de earste ferdjipping fan de toer spile. Simmer 2011 wie der nochris in foarstelling. Yn it stik jouwe wichtige persoanen út dy tiid harren fyzje op de bou. Neffens de skriuwer hie Van Aken net allinne skuld oan it fersakjen fan de toer.
 
==Oer de man sels==
Der binne net in soad boarnen dy't oer VanFan Aaken sels gien. Wat wy al oer him witte hat te krijen mei syn iten. Hjirûnder folget in stikje dat yn de [[16e ieu]] oer him skreaun is<ref>[[Iduna (tydskrift)|Iduna]]: Fryske rym end unrym, boek 13, s. 154, Ljouwert, 1857 - fan Harmen Zijlstra, skûlnamme fan [[Harmen Sytstra]] (1817-1862)</ref>:
 
:''Di boumaster fon da Aldehou to Liowerd forthiana deis en braspenning.''
}}
 
{{DEFAULTSORT:Aaken, Jacob van}}
[[Kategory:Frysk arsjitekt]]
[[Kategory:Frysk persoan fan Dútsk komôf]]

Navigaasjemenu