Ferskil tusken ferzjes fan "Houston"

Springe nei navigaasje Springe nei sykjen
6.289 bytes grutter ,  7 jier lyn
L
oanf
L (Robot: Verplaatsing van 1 interwikilinks. Deze staan nu op Wikidata onder d:q16555)
L (oanf)
{{Stêd mei flagge|
[[Ofbyld:Houston montage.jpg|thumb|250px|Wolkekliuwers yn it sintrum]]
Ofbyld= [[File:Houston montage.jpg|300px]] |
'''Houston''' is de grutste stêd fan [[Texas]] en de fjirdgrutste stêd fan de [[Feriene Steaten]] oan de [[Golf fan Meksiko]]. Der wenje sa'n 2 miljoen minsken (2008).
Flagge= [[File:Flag of Houston, Texas.svg|125px]] |
Wapen= [[File:Seal of Houston, Texas.png|60px]] |
Ynwennertal= 2.160.821 <small>(2012)</small>|
Oerflak= 1.625,2 km² <small>(ynkl. wetter)</small><br> 1.552,9 km² <small>(allinnich lân)</small>|
Befolkingstichtens= 1.505 / km² |
Stêdekloft= 6.177.035 <small>(2012)</small> |
Hichte= 13 m |
Lân= [[Ofbyld:flag of the United States.svg|20px]] [[Feriene Steaten]] |
Bestj. ienh. 1= Steat |
Namme bestj. ienh. 1= [[Teksas]] |
Bestj. ienh. 2= County |
Namme bestj. ienh. 2= [[Harris County (Teksas)|Harris County]], <br>[[Fort Bend County (Teksas)|Fort Bend County]], <br>[[Montgomery County (Teksas)|Montgomery County]] |
Stifting= 1836 |
Tiidsône= [[UTC]]-6 |
Simmertiid= UTC-5 |
Koördinaten= 29°45′46″N 95°22′59″W|
Webside= [http://www.houstontx.gov/ www.houstontx.gov]|
}}
[[File:Harris County Houston.svg|left|thumb|250px|De lizzing fan Houston yn 'e steat [[Teksas]].]]
[[File:Houston Ship Channel.jpg|left|thumb|250px|De haven fan Houston, oan it ''[[Houston Ship Channel]]''.]]
[[File:JPMorgan Chase Tower, Houston, Texas.jpg|left|thumb|200px|De ''[[J.P. Morgan Chase Tower]]'' is it heechste gebou fan [[Teksas]].]]
'''Houston''' (útspr.: /ˈhju:stən/) is de grutste stêd yn 'e [[Amerikaanske steaten|Amerikaanske steat]] [[Teksas]] en de op trije nei grutste stêd fan 'e hiele [[Feriene Steaten]], nei [[New York (stêd)|New York]], [[Los Angeles]] en [[Chicago]]. Neffens in offisjele skatting út [[2012]] hie Houston doe rom 2,1 miljoen ynwenners, wylst de stêdekloft mei Houston as sintrum mei-inoar op in befolking fan krapoan 6,2 miljoen minsken útkaam. De stêd, dy't it haadplak fan [[Harris County (Teksas)|Harris County]] is, en ek dielen fan [[Fort Bend County (Teksas)|Fort Bend County]] en [[Montgomery County (Teksas)|Montgomery County]] beslacht, leit in eintsje fan 'e kust ôf, mar wurdt mei de [[Golf fan Meksiko]] ferbûn troch it 80 km lange ''[[Houston Ship Channel]]''. Houston is it sintrum fan 'e Teksaanske [[ierdoalje|oalje]]yndustry, mar is ek bekend om't it ''Mission Control Center'' fan 'e Amerikaanske [[romtefeart]]organisaasje [[NASA]] der fêstige is.
 
== Skiednis ==
Yn augustusit neijier fan [[1836]] waard de stêdHouston stifte troch twa makelders út [[New York City(steat)|New York]]., Ynde 1901bruorren waard[[Augustus derChapman ynAllen]] deen omkriten[[John fanKirby HoustenAllen]], oaljedy't fûn.it Presidintnije plak ferneamden nei de doetiidske Teksaanske presidint [[TheodoreSam RooseveltHouston]], joutdeselde iendy't miljoenyn augustus fan dat jier de [[dollarMeksiko|Meksikanen]] foarferslein dehie bouyn fan'e it[[Slach ''Houstonoan Shipde Channel''San Jacinto]], omwêrmei't saer de Amerikaanske[[Teksaanske oaljeyndustryUnôfhinklikensoarloch]] betterwûn synhie. gerakIn tejier jaan.letter, yn [[Woodrow Wilson1837]], iepenekrige yn 1914Houston de nije havenstatus fan Houston[[stêd]].
 
Tsjin [[1860]] hie Houston him ûntjûn ta in hannelssintrum en spoarknooppunt foar de [[útfier]] fan [[katoen]]. Under de [[Amerikaanske Boargeroarloch]] wie de stêd it haadkertier fan ien fan 'e westlikste legers fan 'e [[Konfederearre Steaten fan Amearika|Súdliken]], ûnder generaal [[John B. Magruder]], dy't syn troepen der reemakke foar de [[Slach om Galveston]]. Nei ôfrin fan 'e Boargeroarloch waard der besocht om 'e ''[[bayou|bayou's]]'' dy't Houston mei de see ferbûnen, út te baggerjen, mar pas yn [[1902]] waard yn opdracht fan presidint [[Theodore Roosevelt]] foar ien miljoen [[dollar]] it ''[[Houston Ship Channel]]'', in [[kanaal]] foar seeskippen, nei de stêd ta oanlein. Dat wie nei't yn [[1900]] de konkurrearjende haven fan [[Galveston (Teksas)|Galveston]] troch in [[orkaan]] ferwuostge wie, en nei't der yn [[1901]] [[ierdoalje|oalje]] yn 'e omkriten fan Housten fûn wie.
{{Koördinaten|29_40_0_N_95_18_0_W_type:city(2012626)_region:US-TX|29°&nbsp;40'&nbsp;NB, 95°&nbsp;18'&nbsp;WL}}
 
Houston ûntjoech him dêrnei ta it sintrum fan 'e Teksaanske oaljeyndustry. Tsjin [[1910]] wie de befolking suver ferdûbele ta krapoan 79.000 minsken. Yn [[1914]] iepene presidint [[Woodrow Wilson]] de nije haven fan Houston, dêr't sân jier oan wurke wie, en dy't bedoeld wie om 'e oaljeyndustry better syn gerak te jaan. Tsjin [[1930]] wie Houston de grutste stêd fan Teksas wurden, mei rom 290.000 ynwenners, wêrfan't hast in fearn bestie út [[Afro-Amerikanen]]. Yn [[1948]] anneksearre de stêd ferskate omlizzende kriten om fierder útwreidzje te kinnen.
 
Nei't der yn 'e fyftiger jierren betelbere ''[[air conditioning]]'' beskikber kaam, wie dat foar in protte bedriuwen in triuwke yn 'e rêch om har yn Houston te fêstigjen, wat foar nije [[ekonomy]]ske groei soarge. Yn [[1961]] iepene de [[NASA]] syn ''[[Christopher C. Kraft Jr. Mission Control Center|Mission Control Center]]'' yn 'e stêd, en dat makke dat in protte taleveringsbedriuwen fan [[romtefeart]]technology har ek yn Houston fêstigen. Yn 'e twadde helte fan 'e jierren santich fûn der in ynfluks fan migranten plak út 'e saneamde [[Roastgurdle]], de âlde stielyndustrystêden fan it noarden, dêr't troch meganisearring en automatisearring fan fabrikaazje, en troch konkurrinsje fan benammen [[Japan]]ske bedriuwen grutte wurkleazens ûntstien wie.
 
Yn 'e jierren tachtich rekke it mei de Houstonske ekonomy yn it neigean doe't de oaljeprizen sterk omleech giene, wylst it nei de [[Challenger-ramp|ramp mei de ''space shuttle'' ''Challenger'']], yn [[1986]] (wêrby't dy koart nei it opstigen útinoar spatte), ek minder gie mei de romtefeartsektor. Sûnt de iere jierren njoggentich die it stedsbestjoer der sadwaande alles oan om 'e ôfhinklikheid fan 'e pleatslike ekonomy fan dy beide sektoaren te ferminderjen. Yn [[1997]] waard [[Lee P. Brown]] as earste Afro-Amerikaan ta boargemaster fan 'e stêd keazen.
 
Yn juny [[2001]] waarden de slimste oerstreamings yn 'e skiednis fan Houston feroarsake troch de [[tropyske stoarm Allison]], dy't wol 1.000 mm rein oer de stêd útstoarte. De skea rûn yn 'e miljarden en der wiene 20 deaden te betreurjen. Yn augustus [[2005]] waarden mear as 150.000 minsken út [[New Orleans]], dy't evakuëarre wiene út it paad fan 'e [[orkaan Katrina]], opfongen yn Houston, benammen yn it oerdutsen sportstadium de ''[[Astrodome]]''. Ien moanne letter, doe't de [[orkaan Rita]] neieroan kaam, moasten út Houston sels (en omlizzende kriten) 2½ miljoen minsken evakuëarre wurde (wat de grutste evakuaasje wie út 'e Amerikaanske skiednis), mar aldergeloks rjochte Rita net in protte skea oan.
 
==Klimaat==
Houston hat in fochtich subtropysk [[klimaat]], mei [[simmer]]deis in [[temperatuer]] dy't yn trochsneed 99 dagen boppe de 32° C útkomt, en dy't teminsten 3 dagen boppe de 38° C leit. Troch de hege luchtfochtichheidsgraad fielt it lykwols noch in stik waarmer oan as dat it eins is. De [[winter]]s binne yn Houston myld. De kâldste temperatuer dy't ea yn 'e stêd fêstlein is, wie -15° C, mar yn 'e regel komt it kwik net ûnder 6° C (boppe it friespunt).
 
{{boarnen|boarnefernijing=
Foar boarnen en oare literatuer, sjoch ûnder: [http://en.wikipedia.org/wiki/Houston ''References'' en ''Further Reading'', op dizze side].
}}
 
{{commons|Houston}}
 
{{Koördinaten|29_40_0_N_95_18_0_W_type29_45_46_N_95_22_59_W_type:city(2012626)_region:US-TX|29°&nbsp;4045'&nbsp;NB46″NB, 95°&nbsp;1822'&nbsp;WL59″WL}}
 
[[Kategory:Plak yn Teksas]]

Navigaasjemenu