Monosacharide

Ut Wikipedy
Gean nei: navigaasje, sykje

Monosachariden (inkeldsûkers) binne de ienfâldichste koalhydraten. It binne aldehyd-alkohoalen en keton-alkohoalen mei trije oant seis koalstofatomen. Sûkers mei trije koalstofatomen wurden trioazen neamd, dy mei 4,5 en 6 binne tetroazen, pentoazen en heksoazen.

De fjouwer ferneamdste monosachariden:

Aldoaze of Ketoaze[bewurkje seksje | edit source]

De monomeare basissûkers hawwe ien keatling fan 3,4,5,6 of 7 koalstofatomen dy't op ien nei allegear in hydroksylkloft drage. It oerbleaune koalstofatoom foarmet in karbonylkloft. As de karbonylkloft oan it earste koalstofatoom yn de keatling sit, is it in aldoaze (neamd nei aldehyde), as ien fan de oare koalstofatomen de karbonylkloft draacht is it in ketoaze (neamd nei keton).

Aldoaze sûker Ketoaze sûker
In aldoaze sûker mei 5 koalstofatomen
(aldo-pentoaze).
In ketoaze sûker mei 6 koalstofatomen
(keto-heksoaze).
Yn dizze werjefte fan sûkermolekulen, de Fischer-projeksje, binne de H en OH kloften sa oanjûn, dat stereo-isomearen yn it platte flak maklik wer te kennen binne.

Alfabetyske list fan monosachariden[bewurkje seksje | edit source]

Tabel fan monosachariden[bewurkje seksje | edit source]

Sorteare op tal koalstofatomen en gemyske eigenskippen:

aldoaze ketoaze
trioaze glyseraldehyde dihydroksyaseton
tetroaze erytroaze
treoaze
erytruloaze
pentoaze arabinoaze
lyksoaze
ksyloaze
riboaze
ksiluloaze
ribuloaze
heksoaze alloaze
altroaze
galaktoaze
glukoaze
guloaze
mannoaze
taloaze
ydoaze
fruktoaze
psikoaze
sorboaze
tagatoaze



Wiki letter w.svg
Dit artikel is in stobbe oer skiekunde.
Jo wurde útnoege en foegje jo witten hjir ta.


Keppeling om utens[bewurkje seksje | edit source]