Diadeemamazône
| Diadeemamazône | ||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| taksonomy | ||||||||||||
| ||||||||||||
| soarte | ||||||||||||
| Amazona diadema | ||||||||||||
| Spix, 1824 | ||||||||||||
| IUCN-status: net bedrige | ||||||||||||
De diadeemamazône (Amazona diadema) is in pappegaai-eftige út de famylje fan 'e pappegaaien fan Afrika en de Nije Wrâld (Psittacidae). De wittenskiplike namme fan 'e soarte waard foar it earst yn 1824 troch Johann Baptist von Spix publisearre.
Skaaimerken
[bewurkje seksje | boarne bewurkje]De diadeemamazône wurdt likernôch 31 oant 35 sm lang en hat foar it grutste part griene fearren. De namme fan 'e fûgel ferwiist nei de opfallende reade bân dy't as in soarte fan diadeem oer de foarholle rint. De krún is blauwich oant pearsich en de wangen binne grien. De eachring is bleek en de iris oranjeread. De snaffel is donkergriis oant swartich, mei in ljochtere hoarnkleurige basis fan 'e boppesnaffel.
De fearren yn 'e nekke en op it boarst hawwe faak donkere seamen. De wjukken binne foar it grutste part grien, mei blauwige oant donkere slachpinnen. Oan 'e bûtenkant fan 'e wjuk sit in reade spegel. De sturt is grien mei gielige of blauwige tinten.
Fersprieding en systematyk
[bewurkje seksje | boarne bewurkje]De diadeemamazône komt foar yn it westlike part fan it Amazônebekken. It ferspriedingsgebiet leit foaral yn it noardwesten fan Brazylje, mei meldings yn it gebiet tusken de rivieren Rio Negro en Rio Japurá.
De soarte libbet benammen yn tropyske reinwâlden, fral yn bosken by riviergebieten en oerstreamingswâlden.
De diadeemamazône waard lange tiid beskôge as in ûndersoarte fan 'e readwangamazône (Amazona autumnalis), mar wurdt yn moderne taksonomy faak wer as in selsstannige soarte beskôge.
Iten
[bewurkje seksje | boarne bewurkje]Diadeemamazônes ite almeast fruchten, nuten, sied en beien. Blommen, knoppen en bytiden ek jonge blêden steane op it menu. Se foerazjearje yn 'e beamkroanen en komme gauris yn lytse groepen foar.
Status
[bewurkje seksje | boarne bewurkje]Troch ûntbosking yn it Amazônegebiet, it ferdwinen fan geskikt habitat en wyldfang wurdt oannommen dat de populaasje ôfnimt. Foar 2020 stie de soarte as bedrige (EN) op 'e Reade list fan 'e IUCN, mar dy klassifikaasje is feroare nei 'net bedrige' (LC) nei't bliken die dat it ûntboskjen yn it noardwesten fan Brazylje minder rap gie as tocht.
De diadeemamazône is yn 'e avikultuer hiel seldsum en wurdt allinnich yn in pear spesjalisearre fûgelkolleksjes hâlden; ynternasjonale eksport wurdt strang regele ûnder CITES.
| Boarnen, noaten en/as referinsjes: | ||
|
