Rheged

Ut Wikipedy
Gean nei: navigaasje, sykje
Noard-Brittanje yn de 6e ieu
De Eden Valley soe it hert fan Rheged west hawwe

Rheged wurdt beskreaun yn poëtyske boarnen as ien fan de keninkriken fan Hen Ogledd ("It âlde noarden"), de Brytonysk-sprekkende regio yn wat no Noard-Ingelân en Súd-Skotlân yn de Iere-Midsieuwen. Grinzen fan dit ryk wurde net beskreaun yn de gedichten, mar gelearden wol hawwe dat it gebiet sa'n bytsje oerkomd mei it Kumbria yn Noarwest-Ingelân fan no oant yn Lancashire en Skotlân.[1] De bewenners fan Rheged sprieken Kumbrysk, in Britonsk dialekt nau besibbe oan it Ald Welsk.[2]

Der is net in protte bekend oer dit ryk, mar de Welske dichter Taliesin neamt de legindaryske kening Urien. Yn de 8e ieu730) waard it ynliifd troch it Angelsaksyske Northumbria, mooglik nei it houlik fan Oswiu fan Northumbria mei prinsesse Riemmelth út Rheged. Dêrnei waard harren taal ek stadichoan ferfongen troch Aldingelsk.

Keningen fan Rheged[bewurkje seksje | edit source]

De tradysjonele keninklike stambeam fan Urien en syn opfolgers giet werom op Coel Hen (alias King Cole), dy't faaks oer in grut part fan noard-Ingelân hearske yn de iere 5e ieu. Fan alle neamde hearskers fan Rheged kin it bestean fan mar trije ferifiearre wurde yn oare boarnen:

Ieren yn Rheged[bewurkje seksje | edit source]

Der is aardich wat bewiis foar de oanwêzigens fan Ieren yn Rheged. It is witten dat Ierske misjonarissen warber wienen yn dy tiid yn Kumbria (hoewol't dy kriten yn namme al kristlik wienen, sels al yn de Romeinske tiid), dit blykt út it opdragen fan ferskate ier stifte tsjerken oan Sint Kolumba (ien fan de Tolve Apostels fan Ierlân). Fierders hawwe dêr wierskynlik ek Ierske keaplju, piraten en lânferhúzers sûnder bân mei de tsjerke ûnder west.

Boarnen, noaten en referinsjes[bewurkje seksje | edit source]

Boarnen, noaten en/as referinsjes:
  • Ingelsktalige Wikipedy: Rheged
  1. Koch, John T. Celtic culture: a historical encyclopedia ABC-CLIO Ltd (15 Mar 2006) ISBN 978-1851094400 s. 1499.
  2. Jackson, Language & History in Early Britain, s. 9