Oekraynsk

Ut Wikipedy
Gean nei: navigaasje, sykje

It Oekraynsk (украї́нська мо́ва, [ukrɑˈjı̽nʲsʲkɑ ˈmɔwɑ]), is in frij grutte taal yn Europa, dy't heart ta de East-Slavyske groep binnen de Slavyske talen.

Dizze taal wurdt net allinnich yn Oekraïne sprutsen, mar ek yn Wyt-Ruslân, Moldaavje, Ruslân en in soad oare lannen. It wurdt krektas it Russysk en it Wyt-Russysk skreaun yn it Syrillysk alfabet, wêrby't it Oekraynsk inkele eigen letters brûkt.

Yn Oekraïne wurde neist it Oekraynsk ek de talen Russysk, Krim-Tataarsk, Roemeensk, Hongaarsk, Bulgaarsk, Poalsk, Dútsk, Wyt-Russysk, Slowaaksk, Gryksk, Gagaoezysk en Romany sprutsen.

Yn de súdeastlike helte fan it lân oerhearsket it Russysk, yn de noardwestlike helte it Oekraynsk. Neffens de folkstelling fan 2001 soe 67,87% fan de boargers fan it lân it Oekraynsk as memmetaal sprekke en 29,74% it Russysk.

Yn it tsaristyske Ruslân wie it skriftlike brûken fan it Oekraynsk (dat doe offisjeel bekend stie as it "Lytsrussyske dialekt van de Russyske taal") ferbean. Under it Sovjetbewâld krige de taal folle mear erkenning, mar bleau yn de praktyk dochs wol eftersteld by it Russysk. Nei de ûnôfhinklikheid fan Oekraïne (1991) waard it Oekraysk as de ienige offisjele steatstaal erkend, wêrtroch't de posysje fan de taal sterk ferbettere is. Yn de praktyk hat it Russysk noch altiten in tige sterke posysje. Hast 90% fan de befolking fan Oekraïne hat op syn minst in reedlike behearsking fan beide talen.