Neil Armstrong

Ut Wikipedy
Gean nei: navigaasje, sykje
Neil Armstrong op de moanne op moannelanner Eagle, koart nei de maonnewanneling.

Neil Alden Armstrong (Wapakoneta (Ohio), 5 augustus 1930 - Kolumbus (Ohio), 25 augustus 2012[1]) is in earder Amerikaansk testpiloat en astronaut. Hy sette op 21 july 1969 om 02.56.20 oere (UTC) as earste minsk foet op de moanne.

Piloat[bewurkje seksje | edit source]

Armstrong hat tsjinne yn de Koreaanske Oarloch as gefjochtspiloat foar de U.S. Navy (Marine). Hy studearre oan de Purdue-universiteit en helle it diploma fan loftfeartkundich yngenieur yn 1955. Letter waard hy testpiloat foar de National Aeronautics and Space Administration en bestjoerde sân kear it X-15-fleantúch, dat it snelheidsrekord yn de loft fêstige en oant 70 kilometer hichte kaam. Yn 1962 waard hy troch de NASA selektearre as astronaut.

Gemini-projekt[bewurkje seksje | edit source]

Hy wie de kommandant fan de Gemini 8-missy, dy't yn 1966 as earste in keppeling tusken twa romtefartugen bewurkmastere. Hy wie ek de kommandant fan it ferfangingsteam foar de Apollo 8-missy.

Hy ûntsnapte yn 1968 krekt oan de dea by in trening foar de moannelâning.

Apollo-projekt[bewurkje seksje | edit source]

Yn 1969 wie hy de kommandant fan de Apollo 11-missy dy't foar it earst besocht om op de moanne te lânjen. Op de eigenltlike missy nom hy twa minuten en 21 sekonden foar de lâning de bestjoering oer fan de moannelâningsmodule Eagle omdat de automatyske lâning drige yn in gebiet mei in soad lytse kraters en "rotsblokken sa grut as folksweinen", en sette him del yn in flak gebiet, inkele hûnderten meters fierder.[2] In pear oeren letter stapte hy út de moannelâner.

Earste wurden op de moanne[bewurkje seksje | edit source]

Doe't hy de earste foet op de maonneboaiem sette, sei er:

"That's one small step for a man, one giant leap for mankind."

De 'a' yn "for a man" waard lykwols tige koart útsprutsen, en troch de minne kwaliteit fan de lûdsferbining waard de sin wrâldferneamd as "That's one small step for man, one giant leap for mankind." (wat semantysk sjoen ûnsin is, om't man dan deselde betsjutting hat as mankind). Sels bewearde Armstrong dat hy de 'a' wiswol útsprutsen hie. In analyze mei moderne kompjûtertechniken fan de betreffende lûdsopnamen jouwe himme hjiryn gelyk: hy hat de 'a' wól útsprutsen. [3] Dochs giet de kontroverse troch meidat net elk elkenien it iens is mei de konklúzje fan it neamde ûndersyk. [4]

Harkje yn Ogg Vorbis nei de orizjinele wurden: That's one small step for [a] man, one giant leap for mankind

Heechlearaar[bewurkje seksje | edit source]

Yn 1970 ferliet Armstrong de NASA. Hy waard heechlearaar loftfeart- en romtefearttechnyk oan de Universiteit fan Cincinnati en kocht yn it tichtbylizzende Lebanon in pleats mei 40 hektare grûn dêr't yn dieltiid op buorke.

Yn Nederlân[bewurkje seksje | edit source]

Neil Amstrong wie op 18 novimber 2010 yn Nederlân[5] dêr't hy in speech[6][7] hold by de Science & Technology Summit yn it World Forum yn De Haach en dêr't hy foar de gek sei dat hy him (80 jier âld) noch beskikber stelde as kommandant foar in missy nei Mars.[8]

Trivia[bewurkje seksje | edit source]

Boarnen, noaten en referinsjes[bewurkje seksje | edit source]

Boarnen, noaten en/as referinsjes:
  1. (ned) NOS.nl 25-8-2012 Neil Armstrong overleden
  2. Apollo 11 Lunar Surface Journal
  3. Hear what Neil Armstrong really said on the moon, Houston Chronicle
  4. http://history.nasa.gov/alsj/a11/a11.step.html
  5. Neil Armstrong in Den Haag, NU.nl, 17 novimber 2010
  6. Neil Armstrong in Den Haag op YouTube, diel 1
  7. Neil Armstrong in Den Haag op YouTube, diel 2
  8. Neil Armstrong wil nog best naar Mars, NU.nl, 18 novimber 2010
Wikimedia Commons Dit materiaal is beskikber by Wikimedia Commons as Neil Armstrong en wurdt mooglik ek brûkt by oare Wiky-projekten.