Laos
|
|||||
 |
|||||
| Offisjele taal | Laotjaansk | ||||
| Haadstêd | Fientiane | ||||
| Steatsfoarm | Folksrepublyk | ||||
| Gebiet % wetter |
236.800 km² 2,0% |
||||
| Ynwenners (2005) | 6.217.141 | ||||
| Munt | Kip (LAK) | ||||
| Tiidsône | UTC +7 | ||||
| Nasjonale feestdei | 19 july | ||||
| Lânkoade | LAO | ||||
| Ynternet | .la | ||||
| Tillefoan | 856 | ||||
Laos is in lan yn Súdeast-Aazje. De haadstêd is Fientiane en de presidint fan de republyk is sûnt 1998 Khamtai Siphandon.
Ynhâld |
[bewurkje seksje] Geografy
[bewurkje seksje] Lizzing
Laos wurdt begrinzge troch:
- Sina yn it noarden;
- Fietnam yn it easten;
- Kambodja yn it suden;
- Tailân yn it westen;
- Birma yn it noardwesten.
[bewurkje seksje] Lânskip
Yn it noarden wurdt Laos omjûn troch it Traminplato (2820 meter) en yn it suden troch it 2000 meter hege Bolovenplato. Om-ende-by 40% fan it lân bestiet út bosk mei ticht leafbosk opgeand yn reinwâlden.
Laos beskikt oer in tropysk moessonklimaat. It lân is it territoarium fan de Yndosineeske tijger, de giant gaur, en de Aziatyske oaljefant. In grut tal dieren binne de lêste jierren yn Laos ûntdekt, û.o. it streke Annamite knyn, de saola en noch mar krekt lyn de Laoske rotsrôt of kha-nyou.
[bewurkje seksje] Skiednis
Yn de 14e ieu waard mei de stifting fan it earste Laosjaanske keninkryk it boedisme ynfierd. Nei de besetting troch de Tais waard Laos op de ein fan de 19e ieu in Frânsk protektoraat en yn 1954 ûnôfhinklik. Under de Fietnamoarloch oermasterden kommunistyske revolusjonêre troepen grutte parten fan it lân. Yn 1974 kamen sy yn de regearing. By de stifting fan de folksrepublyk yn 1975 waard de lêste kening ôfsetten.
[bewurkje seksje] Demografy
[bewurkje seksje] Befolking
De grutste befolkingkloft fan it lân binne mei 69% de etnyske Lao en foarmje de politike en kulturele dominante groepearring. Troch migraasje fanút it suden fan Sina arrivearre dat folk yn it earste millenium nei Kristus. Om-ende-by 8% hearre by in oare "leechlân" kloft, de Lao Loum. Berchfolken en kulturele minderheden lykas de Hmong (Miao), Jao (Mien), Dao, Sjan, en ferskate Tibeto-Birmaansk sprekkende folken wenje yn isolearre regio's fan it lân.
[bewurkje seksje] Religy
De oerhearskjende godstsjinst fan it lân is it Teravada boedisme. Under de berchfolken wurdt ek de mienskiplike Natoerreligy beöefene. Fierders binne der ek lytske kloften Kristenen, benammen yn de omkrite fan Fientiane, en Moslims yn de Mayamar grensregio.
[bewurkje seksje] Taal
De offisjele en dominante taal is Lao, in tonale taal fan de Tai taalkloft dêr't it skrift fan basearre is op it Khmer skrift. Troch de berchfolken wurdt in ferskaat fan tribale talen sprutsen.
De Frânske taal wurdt noch in protte brûkt yn it bestjoer en de hannel. De Ingelske taal wurdt de lêste jierren lykwols hieltyd wichtiger.
